"Προχωρώντας" με το σιδηρόδρομο

Χιλιάδες Έλληνες μετανάστες ταλαιπωρήθηκαν χρόνια ολόκληρα στην εξαιρετικά κοπιαστική και κακοπληρωμένη δουλειά του εργάτη σιδηροδρόμων. Ήταν κάτι σαν πρόσφυγες, χωρίς μόνιμη κατοικία (κοιμόντουσαν στα βαγόνια του διαρκώς μετακινούμενου συνεργείου) και η επαφή τους με την "κοινωνική ζωή" ήταν καθαρά συμπτωματική (όταν η γραμμή περνούσε κοντά σε κατοικημένη περιοχή πήγαιναν ομαδικά να "καταθέσουν" τις πενιχρές τους οικονομίες σε εφήμερες διασκεδάσεις). Ο Σ.Κανούτας αναφέρει ότι τα δυστυχήματα στη δουλειά ήταν συχνότατα.

Σημειώνει:

"Αλλά μη νομίση τις ότι αι εργασίαι αυταί είναι σταθεραί και μόνιμοι. Ένεκα πλείστων όσων λόγων και ποικίλων αιτιών και αφορμών, οι εταιρείαι αποβάλλουν λίαν συχνά τους εργάτας, οι οποίοι μέχρις ου εύρωσιν νέαν εργασίαν, εξοδεύουσι τας μικράς των οικονομίας...".

Το μεγαλύτερο μέρος των Ελλήνων μεταναστών που παγιδεύτηκαν στις πόλεις, μετά από αγωνιώδεις και συνήθως αποτυχημένες προσπάθειες να "στηθεί" κάποια δουλίτσα, κατέφευγε στη βαριά βιομηχανία, τη μεγάλη χοάνη που κατάπινε όνειρα και φιλοδοξίες, τη μέγγενη που συνέτριβε αργά-αργά κάθε σωματική και ψυχική αντοχή.

Οι συνθήκες δουλειάς στις φάμπρικες των αμερικανικών μεγαλουπόλεων ήταν απάνθρωπες, η εργατική νομοθεσία απλός τύπος και η κοινωνική ασφάλιση κοροϊδία. Οι εργάτες δούλευαν 10-14 ώρες την ημέρα χωρίς διακοπή, σε αποπνικτική ατμόσφαιρα, κάτω από το άγρυπνο μάτι του επιστάτη, για λίγα δολάρια. Ειδικά για τους ξένους -που ήταν ανίσχυροι, αποκομένοι και ευάλωτοι-επικρατούσε καθεστώς φοβερής αισχροκέρδειας, κυρίως ως προς τις γυναίκες και τα παιδιά.

Ίσως ο μύθος για τον επιτυχημένο "θείο από την Αμερική" να έλκει τις ρίζες του από τη δράση της ολιγάριθμης κατηγορίας των Ελλήνων μεταναστών που κατόρθωσαν να δημιουργήσουν κάποια δική τους μικροεπιχείρηση (συνήθως μαγαζί), η οποία -αν όχι τίποτ' άλλο-τους εξασφάλιζε μια ανθρώπινη επιβίωση. Χαρακτηριστικό όμως του μύθου -όπως και κάθε μύθου-είναι η υπερβολή. Οι περισσότερες ελληνικές μικροεπιχειρήσεις δεν ήταν παραγωγικές και εξελίξιμες και, αν δεν χρεωκοπούσαν γρήγορα, κατόρθωναν απλώς να διασωθούν ή και να αναπτυχθούν ελάχιστα (εισάγοντας τους δημιουργούς τους στη "μεσαία" κοινωνική τάξη). Αν και οι περιπτώσεις τέτοιων επιτυχημένων επιχειρήσεων είναι γενικά λίγες σε αντιστοιχία με τον κύριο όγκο των Ελλήνων μεταναστών. Ενώ φυσικά τα επόμενα χρόνια οι συνθήκες άλλαξαν ριζικά προς το καλύτερο.

Κορυφή

ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ ΕΙΔΗΣΕΩΝ